Những kết quả đạt được trong bảo đảm xăng dầu và điện năng thời gian qua cho thấy năng lực điều hành của cơ quan quản lý đang từng bước được nâng cao, chủ động hơn trước các biến động bên ngoài.
Năm 2026 đang chứng kiến những biến động khó lường của kinh tế thế giới. Xung đột tại Trung Đông tiếp tục diễn biến phức tạp, đẩy thị trường năng lượng toàn cầu vào trạng thái bất ổn, trong khi biến đổi khí hậu khiến nhiều quốc gia phải đối mặt với các đợt nắng nóng cực đoan, kéo theo nhu cầu điện tăng đột biến. Trong bối cảnh đó, việc bảo đảm nguồn cung xăng dầu và điện năng không chỉ là nhiệm vụ quản lý ngành đơn thuần mà đã trở thành một trong những yếu tố quyết định đối với ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và duy trì đà tăng trưởng.
Nhìn từ những diễn biến thực tế thời gian qua, có thể thấy rõ dấu ấn điều hành và những nỗ lực đáng ghi nhận của Bộ Công Thương trong việc vượt qua hai “phép thử” lớn: bảo đảm nguồn cung xăng dầu trước những biến động địa chính trị toàn cầu và duy trì cung ứng điện ổn định trong đợt nắng nóng được đánh giá là khắc nghiệt nhất trong nhiều năm gần đây.
1. Trung Đông vẫn là khu vực cung cấp khoảng một phần ba sản lượng dầu mỏ toàn cầu. Bất kỳ căng thẳng nào tại khu vực này cũng có thể tác động tức thì tới giá dầu thế giới, chi phí vận tải, bảo hiểm hàng hải và chuỗi cung ứng năng lượng quốc tế.
Trong bối cảnh đó, điều đáng ghi nhận là thị trường xăng dầu trong nước vẫn duy trì được trạng thái ổn định tương đối, không xuất hiện tình trạng đứt gãy nguồn cung hay tâm lý hoảng loạn tích trữ như từng xảy ra trong một số giai đoạn trước đây.
Kết quả này không phải ngẫu nhiên. Đó là thành quả của quá trình theo dõi sát diễn biến thị trường quốc tế, chủ động xây dựng các kịch bản ứng phó, điều hành linh hoạt nguồn cung giữa sản xuất trong nước và nhập khẩu, đồng thời tăng cường giám sát hệ thống phân phối.
Bộ Công Thương đã phối hợp chặt chẽ với các doanh nghiệp đầu mối, các nhà máy lọc dầu trong nước và các địa phương để bảo đảm lượng hàng dự trữ, duy trì lưu thông thông suốt trong toàn hệ thống. Cơ chế điều hành giá được thực hiện theo hướng bám sát thị trường nhưng vẫn hạn chế các cú sốc quá lớn đối với sản xuất và đời sống dân sinh.
Trong bối cảnh kinh tế đang cần duy trì động lực tăng trưởng cao, việc giữ ổn định thị trường xăng dầu có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Bởi xăng dầu không chỉ là hàng hóa chiến lược mà còn là đầu vào của hầu hết các ngành sản xuất, vận tải và dịch vụ. Một sự gián đoạn nhỏ cũng có thể tạo hiệu ứng dây chuyền lên toàn bộ nền kinh tế.
2. Nếu xăng dầu là “mạch máu” của nền kinh tế thì điện năng chính là “hơi thở” của sản xuất và đời sống.
Mùa hè năm nay ghi nhận nhiều đợt nắng nóng diện rộng với nền nhiệt cao bất thường. Tại nhiều khu vực, nhu cầu sử dụng điện sinh hoạt tăng mạnh trong khi hoạt động sản xuất, kinh doanh tiếp tục phục hồi và mở rộng. Áp lực đặt lên hệ thống điện quốc gia vì thế lớn hơn rất nhiều so với các năm trước.
Sau bài học thiếu điện cục bộ từng xảy ra vào năm 2023, yêu cầu đặt ra đối với ngành điện và cơ quan quản lý là không để tái diễn tình trạng gián đoạn cung ứng, đặc biệt tại các trung tâm kinh tế lớn.
Thực tế cho thấy, hệ thống điện quốc gia đã vận hành an toàn, ổn định trong suốt các đợt cao điểm nắng nóng. Đây là kết quả của sự chuẩn bị từ sớm, từ xa với hàng loạt giải pháp được Bộ Công Thương triển khai quyết liệt.
Công tác dự báo phụ tải được thực hiện sát thực tế hơn; các nguồn điện được huy động tối ưu; nhiều dự án nguồn và lưới điện trọng điểm được thúc đẩy tiến độ; việc bảo đảm nhiên liệu cho phát điện được theo dõi thường xuyên; các kịch bản vận hành được xây dựng chi tiết cho từng tình huống.
Đặc biệt, việc phối hợp giữa Bộ Công Thương, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam), Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) cùng các địa phương đã góp phần bảo đảm đủ than, khí và nhiên liệu cho các nhà máy điện vận hành liên tục trong thời gian cao điểm.
Không chỉ tập trung vào nguồn cung, Bộ Công Thương còn đẩy mạnh các chương trình sử dụng điện tiết kiệm và hiệu quả, khuyến khích điều chỉnh phụ tải, huy động sự tham gia của doanh nghiệp và người dân trong việc giảm áp lực lên hệ thống điện quốc gia.
3. Những kết quả đạt được trong bảo đảm xăng dầu và điện năng thời gian qua cho thấy năng lực điều hành của cơ quan quản lý đang từng bước được nâng cao, chủ động hơn trước các biến động bên ngoài.
Tuy nhiên, các thách thức đối với an ninh năng lượng vẫn còn rất lớn. Xung đột địa chính trị có thể kéo dài, nhu cầu điện dự kiến tiếp tục tăng ở mức cao khi Việt Nam hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số, trong khi quá trình chuyển dịch năng lượng đặt ra hàng loạt yêu cầu mới về hạ tầng, công nghệ và nguồn vốn.
Vì vậy, những thành công trước mắt cần được xem là nền tảng để tiếp tục thúc đẩy các giải pháp mang tính chiến lược. Đó là hoàn thiện thể chế năng lượng; đẩy nhanh phát triển các nguồn điện mới, nhất là điện khí LNG và năng lượng tái tạo; xây dựng thị trường năng lượng minh bạch, cạnh tranh; nâng cao năng lực dự trữ xăng dầu quốc gia; đồng thời phát huy vai trò của các doanh nghiệp năng lượng chủ lực như Petrovietnam, EVN và TKV trong bảo đảm an ninh năng lượng đất nước.
Trong bối cảnh thế giới đầy bất định, việc giữ vững dòng chảy xăng dầu và bảo đảm dòng điện liên tục không chỉ là câu chuyện của ngành năng lượng. Đó là thước đo năng lực quản trị quốc gia, là nền tảng cho tăng trưởng kinh tế và là yếu tố củng cố niềm tin của người dân, doanh nghiệp vào khả năng ứng phó của nền kinh tế trước những biến động từ bên ngoài.
Những gì Bộ Công Thương đã làm được trong thời gian qua cho thấy, khi có sự chuẩn bị kỹ lưỡng, phối hợp đồng bộ và điều hành quyết liệt, những thách thức tưởng chừng rất lớn hoàn toàn có thể được kiểm soát, góp phần giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô và tạo dư địa cho các mục tiêu phát triển cao hơn của đất nước.
theo tin từ petrovietnam