Lễ khánh thành các phòng STEM thuộc Chương trình STEM Innovation Petrovietnam tại TP Hồ Chí Minh diễn ra trong bối cảnh giáo dục phổ thông đang chuyển mạnh sang mô hình phát triển năng lực và tư duy khoa học. Sự kiện mở ra không gian học tập thực hành, sáng tạo, góp phần hiện thực hóa định hướng đổi mới giáo dục STEM của thành phố và đào tạo nguồn nhân lực cho giai đoạn phát triển mới.

Ngày 17/1, trong khuôn khổ Chương trình STEM Innovation Petrovietnam, các phòng thực hành giáo dục STEM tại Trường THCS An Nhơn Tây, Trường THPT Trịnh Hoài Đức và Trường THPT Châu Thành đã chính thức được khánh thành và đưa vào sử dụng. Từ sự kiện này, giáo dục STEM tại TP Hồ Chí Minh có thêm những không gian học tập chuyên biệt, được đầu tư đồng bộ, tạo nền tảng để triển khai phương thức dạy và học theo hướng phát triển năng lực, tư duy khoa học và kỹ năng thực hành cho học sinh, phù hợp với yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông trong giai đoạn hiện nay.

TP Hồ Chí Minh hiện có 3.484 cơ sở giáo dục từ mầm non đến phổ thông và giáo dục thường xuyên, với quy mô lớn nhất cả nước. Trong không gian giáo dục đô thị đặc thù đó, ngành giáo dục thành phố xác định STEM không chỉ là một phương pháp giảng dạy, mà là trụ cột quan trọng trong thực hiện các nghị quyết của Trung ương về đột phá khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và phát triển giáo dục - đào tạo. Việc tích hợp giáo dục STEM được triển khai xuyên suốt ở các cấp học, gắn với mục tiêu phát triển năng lực, kỹ năng số và tư duy khoa học cho học sinh.

Thời gian qua, Sở Giáo dục và Đào tạo TP Hồ Chí Minh đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm đưa STEM đi vào thực chất. Về chuyên môn, đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên toàn thành phố được tập huấn về công nghệ 4.0 và xây dựng chủ đề STEM, từng bước chuyển trọng tâm dạy học từ truyền thụ kiến thức sang vận dụng kiến thức để giải quyết các vấn đề thực tiễn. Về hình thức tổ chức, STEM được tích hợp sâu vào các môn Toán, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Công nghệ, Tin học thông qua học tập dự án và nghiên cứu khoa học; các câu lạc bộ STEM, hoạt động trải nghiệm ngoài lớp học được triển khai đa dạng, tạo môi trường học tập linh hoạt cho học sinh.

Cùng với đó, ngành giáo dục thành phố mở rộng giáo dục STEM đến khối mầm non tại 168 phường, xã theo kế hoạch của Bộ Giáo dục và Đào tạo, đồng thời tăng cường hợp tác giữa các cơ sở giáo dục trong và ngoài nước. Những chương trình giao lưu, học tập quốc tế như “Glocal STEAM” được tổ chức đã góp phần đưa học sinh tiếp cận môi trường giáo dục tích hợp, hiện đại, gắn với xu thế toàn cầu.

Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, yêu cầu về không gian và điều kiện tổ chức dạy học STEM ngày càng trở nên cấp thiết. Thực tiễn cho thấy, để giáo dục STEM vận hành hiệu quả, nhà trường cần những phòng học được thiết kế khoa học, trang bị đầy đủ thiết bị, cho phép tổ chức các hoạt động thực hành, thử nghiệm và sáng tạo một cách thường xuyên. Đây chính là nền tảng để chuyển STEM từ mô hình tích hợp sang hoạt động giáo dục có chiều sâu trong nhà trường.

Việc khánh thành các phòng thực hành giáo dục STEM theo Chương trình STEM Innovation Petrovietnam đáp ứng trực tiếp yêu cầu đó. Theo bà Trần Thị Ngọc Châu, Thành ủy viên, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TP Hồ Chí Minh, các phòng STEM không chỉ mang ý nghĩa bổ sung cơ sở vật chất, mà còn tạo điều kiện để ngành giáo dục thành phố chuẩn hóa mô hình tổ chức dạy học STEM, nâng cao chất lượng triển khai và hướng tới nhân rộng trong toàn hệ thống. Những không gian học tập này được kỳ vọng trở thành nơi học sinh phát triển năng lực sáng tạo, tư duy kỹ thuật và khả năng giải quyết vấn đề thông qua các chủ đề gắn với thực tiễn.

Từ góc độ nhà trường, đại diện Ban Giám hiệu Trường THPT Châu Thành, bà Trần Ngọc Xuân, Hiệu trưởng Nhà trường khẳng định, phòng STEM giúp giáo viên mạnh dạn đổi mới phương pháp dạy học, tổ chức các hoạt động nghiên cứu khoa học, học tập dự án gắn với các vấn đề của đời sống và sản xuất. Đây cũng là môi trường để học sinh từng bước nhận diện năng lực bản thân, hình thành định hướng nghề nghiệp trong các lĩnh vực khoa học công nghệ ngay từ bậc phổ thông.

Phát biểu tại sự kiện khánh thành, ông Lê Ngọc Sơn, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐTV Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) nhấn mạnh, đầu tư cho giáo dục STEM chính là đầu tư cho con người và cho tương lai phát triển của đất nước.

Hiện thực hóa ý tưởng chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm về đổi mới giáo dục và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, Petrovietnam đã nhanh chóng triển khai sáng kiến Chương trình STEM Innovation Petrovietnam. Petrovietnam đã đặt ra một mục tiêu đầy thách thức: xây dựng đồng bộ 100 phòng STEM đạt chuẩn quốc tế tại 34 tỉnh, thành phố trên cả nước trong vòng 100 ngày.

“Chúng tôi xác định, từ ý tưởng chiến lược đến kết quả thực tế phải là một hành trình của cam kết và kỷ luật. Đến nay, toàn bộ 100 phòng STEM tại 34 địa phương đã hoàn tất thi công, bàn giao và được các nhà trường đưa vào sử dụng ổn định. Lễ khánh thành này cũng là lời khẳng định: Petrovietnam đã hoàn thành sứ mệnh theo đúng cam kết. Giờ đây, chúng tôi hoàn toàn yên tâm gửi gắm công trình này để quý thầy cô giáo và các em học sinh tiếp tục phát huy, biến những trang thiết bị được đầu tư thành tri thức và niềm đam mê khoa học”, ông Lê Ngọc Sơn bày tỏ.

Về phía lãnh đạo thành phố, ông Đặng Minh Thông, Phó Bí thư Thành ủy TP Hồ Chí Minh khẳng định, việc đưa các phòng thực hành giáo dục STEM vào nhà trường mang ý nghĩa thiết thực trong lộ trình đổi mới giáo dục phổ thông và xây dựng thành phố trở thành trung tâm lớn về giáo dục - đào tạo của cả nước theo Nghị quyết Đại hội Đảng bộ TP Hồ Chí Minh, nhiệm kỳ 2025-2030.

Các phòng STEM được khánh thành tại Trường THPT Châu Thành, THCS An Nhơn Tây và THPT Trịnh Hoài Đức được đánh giá là những hạt nhân quan trọng để nhà trường đổi mới phương pháp dạy và học, gắn học tập với thực hành và nghiên cứu khoa học.

Lãnh đạo TP Hồ Chí Minh đồng thời ghi nhận và đánh giá cao việc Petrovietnam đầu tư 3 phòng thực hành giáo dục STEM, trao học bổng cho học sinh giỏi, học sinh có hoàn cảnh khó khăn với tổng giá trị 10,8 tỷ đồng, cùng đóng góp an sinh xã hội hàng trăm tỷ đồng trên địa bàn thời gian qua, thể hiện rõ trách nhiệm xã hội và sự đồng hành lâu dài của Petrovietnam với sự phát triển bền vững của TP Hồ Chí Minh.

Trên cơ sở các phòng STEM đã được khánh thành, Sở Giáo dục và Đào tạo TP Hồ Chí Minh định hướng tập trung vào vận hành hiệu quả, xây dựng kế hoạch sử dụng thường xuyên, đồng thời từng bước nhân rộng mô hình. Cùng với đó, ngành giáo dục thành phố thúc đẩy chuyển đổi số trong giáo dục STEM, xây dựng kho học liệu số dùng chung, tăng cường các hội thi, ngày hội STEM nhằm khuyến khích học sinh vận dụng kiến thức giải quyết các vấn đề thực tế như năng lượng tái tạo, môi trường và biến đổi khí hậu.

Từ những không gian học tập cụ thể, giáo dục STEM từng bước được hiện thực hóa như một trụ cột trong đổi mới giáo dục phổ thông. Việc khánh thành các phòng STEM theo Chương trình STEM Innovation Petrovietnam vì thế mang ý nghĩa như một bước chuyển quan trọng, kết nối chủ trương, nguồn lực xã hội và thực tiễn nhà trường, mở ra kỳ vọng về một thế hệ học sinh TP Hồ Chí Minh năng động, sáng tạo và sẵn sàng hội nhập trong kỷ nguyên khoa học công nghệ.